کتاب رنسانس

معرفی کتاب رنسانس

کتاب رنسانس نوشته‌ی جیمز آ. کوریک به دورانی از تاریخ اروپا می‌پردازد که پلی است میان قرون وسطی و عصر جدید. در این دوره بعد از توسعه و ظهور فناوری چاپ، افراد بیشتری به کتاب‌ها دسترسی پیدا کردند و علم‌آموزی رشد قابل‌توجهی یافت. انسان‌گرایی، تجارت، فرمانروایان و کاشفان، نقاشی و پیکرتراشی، ادبیات، علوم و طب از جمله موضوعاتی هستند که در این اثر بررسی شده‌اند.

درباره‌ی کتاب رنسانس

رنسانس که در زبان فرانسوی به معنای «نوزایی» یا «تولد مجدد» است، معمولاً به دوره‌ای از تاریخ اروپا از قرن چهاردهم پس از میلاد تا حدود قرن هفدهم اطلاق می‌شود. البته در تعیین حدود این دوره‌ی زمانی میان مورخان اختلاف است و برخی عقیده دارند که رنسانس از سال‌های 1300 میلادی در کشور ایتالیا آغاز شد و در عرض سه قرن (یعنی تا قرن شانزدهم) در سراسر اروپا گسترش یافت. این دوره که پلی میان دوره‌ی قرون وسطی و عصر جدید است، در کشورهایی مانند آلمان، ایتالیا، اسپانیا، انگلیس و فرانسه بیشترین تغییرات را به وجود آورد. در کتاب رنسانس (The Renaissance)، جیمز آ. کوریک (James A. Corrick) ما را بیشتر با این دوران مهم تاریخ اروپا آشنا می‌کند.

برخی از متفکران دوره‌ی رنسانس، قرون وسطی را دوران انحطاط فرهنگی می‌دانستند. آن‌ها می‌خواستند که با بازگشت به دوران باستان و مطالعه‌ی دوباره‌ی متون فلسفه‌ی آن زمان، تولدی دوباره را تجربه کنند. برخی از مهم‌ترین تحولات رنسانس در زمینه‌ی فلسفه‌ی انسان‌گرایی یا اومانیستی، چاپخانه، ادبیات عامه، نقاشی و مجسمه‌سازی، کشف قاره‌های دیگر و نمایشنامه‌نویسی پدید آمد. هر فصل از کتاب رنسانس به یکی از این بخش‌ها اختصاص دارد.

جیمز آ. کوریک در فصل اول کتاب، ظهور انسان‌گرایی را بررسی می‌کند و افراد تأثیرگذار در این جهان‌بینی را معرفی می‌نماید. در این دوره مردم اروپا و خاورمیانه به کتابخانه‌های موجود در صومعه‌ها و ساختمان‌های عمومی قدیمی مراجعه کردند و دست‌نوشته‌های یونانی و رومی را یافتند. آن‌ها تا سال 1500 تمام متون باستانی باقی‌مانده از نویسندگانی چون افلاطون، سیسرو، سوفوکل و پلوتارک را یافته بودند. خواندن چنین آثاری در دوره‌ی رنسانس باعث توجه بیشتر به ارزش‌های فردی و مسائل انسانی شد و این‌چنین بود که گرایش انسان‌گرایی به وجود آمد.

فصل دوم کتاب رنسانس به بازرگانان و تجارت اختصاص دارد. فئودالیسم که در قرون وسطی به نظام اجتماعی غالب تبدیل شده بود، دیگر کارایی سابق را نداشت. در این نظام تجارت با شهرهایی که در پایان قرون وسطی پدید آمده بودند، پیش‌بینی نشده بود و همچنین ساختار سست سیاسی آن برای اداره‌ی یک کشور مناسب نبود. تجارت که از زمان جنگ‌های صلیبی رونق گرفته بود، اقتصاد جامعه‌ی اروپا را متحول کرد. جیمز آ. کوریک کالاهایی را که در زمان رنسانس از خاور نزدیک و میانه به اروپا آورده می‌شد، در کتاب رنسانس آورده است. همچنین ایجاد نظام بانکداری، ماده‌گرایی و بازرگانی در این فصل کتاب بررسی شده‌اند.

عصر اکتشافات و فرمانروایی موضوع فصل سوم کتاب رنسانس است. این عصر در سال 1421 و با آغاز سفرهای دریایی هانری دریانور، شاهزاده‌ی پرتغال آغاز شد. پرتغالی‌ها بعد از سال‌ها موفق شدند خود را به هند برسانند. چند سال بعد، کریستف کلمب که فکر می‌کرد به قسمتی از آسیا رسیده است، درواقع قاره‌ای جدید به نام آمریکا را پیدا کرده بود. بااین‌که دوره‌ی رنسانس با تغییرات مثبتی همراه بود، اما بردگی و طاعون را برای مردم بومی آمریکا به همراه داشت. همچنین تجارت بردگان آفریقایی که سود بسیاری نصیب اروپاییان می‌کرد، در همین دوران آغاز شد.

نام میکل آنژ و نگاره‌های سقف کلیسای سیستین با دوره‌ی رنسانس گره خورده است. در فصل چهارم کتاب رنسانس بیش از بقیه‌ی هنرمندان، به میکل آنژ و لئوناردو داوینچی توجه شده. قسمت کوتاهی از این فصل نیز به موسیقی دوره‌ی رنسانس اختصاص دارد. جیمز آ. کوریک برای بررسی ادبیات این دوره‌ی تاریخی، شاعران، نویسندگان و نمایشنامه‌نویسان آن دوره را مورد بررسی قرار داده است. او نتیجه‌ی این بررسی‌ها را در فصل پنجم کتاب آورده. در فصل ششم نیز دستاوردهای دوره‌ی رنسانس در نجوم، فیزیک و کالبدشناسی بررسی شده‌.

کتاب رنسانس با ترجمه‌ی آزیتا یاسائی، در مجموعه‌ی تاریخ جهان انتشارات ققنوس به چاپ رسیده است.

درباره‌ی مجموعه تاریخ جهان

مجموعه‌ی تاریخ جهان نام مجموعه‌ای 87 جلدی از انتشارات ققنوس است که هر جلد آن ترجمه‌ای از مجموعه‌‌ی World History. دان ناردو، مایکل وی. آزکان، جیمز آ. کوریک و بسیاری دیگر از صاحب‌نظران حوزه‌ی تاریخ، نویسندگان هر جلد از این مجموعه هستند. هر جلد از مجموعه‌ی تاریخ جهان یک دوره‌ی مهم تاریخی را از نظر سیاسی، اجتماعی، تاریخی و فرهنگی با زبانی ساده به خوانندگان می‌شناساند. بعضی از کتاب‌های این مجموعه عبارتند از: «جنگ کره»، «آمریکا و روسیه»، «اسطوره‌های یونان و روم»، «پیدایش مسیحیت»، «جنگ کریمه»، «امپراتوری مغول» و... . مخاطبان اصلی این کتاب‌ها نوجوانانی هستند که می‌خواهند دانش عمومی خود را پایه‌ریزی کنند اما بزرگسالان و علاقه‌مندان و پژوهشگران نیز می‌توانند از مطالب کتاب‌های این مجموعه بهره‌ی بسیار ببرند.

کتاب رنسانس برای چه کسانی مناسب است؟

به علاقمه‌مندان تاریخ اروپا پیشنهاد می‌کنیم کتاب رنسانس را مطالعه کنند.

در بخشی از کتاب رنسانس می‌خوانیم

یکى دیگر از داستان‌سراهاى مهم به زبان بومى در دوره رنسانس، میگل دِ سروانتس ساآوِدرا نویسنده اسپانیایى بود که در سال 1547 متولد شد. زندگى سروانتس تا نزدیک شصت سالگى با فقر و بدبختى همراه بود. سروانتس جوان، با تحصیلات ابتدایى کمى که داشت، با پیوستن به ارتش اسپانیا در جستجوى سعادت بود. او در مدت خدمت نظامى‌اش، در جنگ زخمى شد و توانایى استفاده از دست چپش را از دست داد. بعدها، در راه بازگشت به اسپانیا به اسارت ترک‌هاى عثمانى درآمد و پنج سال زندانى شد. بعد از آزادى و بازگشت به اسپانیا، سروانتس داستان و نمایشنامه‌نویسى را به امید تأمین معاش آغاز کرد. گرچه نمایشنامه‌هاى او تا حدى موفقیت کسب کردند، اما در مجموع کافى نبود. در واقع، این نویسنده پرتلاش، حداقل دو بار به علت عدم توانایى پرداخت بدهى‌هایش راهى زندان شد. سرنوشت سروانتس با انتشار اولین قسمت داستان دون‌کیشوت در سال 1605 تغییر کرد. این داستان که در آن زمان و حتى امروزه بسیار پرطرفدار است در مورد ماجراهاى جالب دون کیشوت، یکى از اشراف پیر اسپانیاست که فکر مى‌کند شوالیه‌اى قرون وسطایى است.

داستان دون کیشوت چنان پُرطرفدار بود و فروش آن چنان پرسود بود که چاپ‌هاى غیرقانونى متعددى از آن منتشر شد. در نامه زیر که در سال 1605 نوشته شده و از کتاب نامه‌هاى رنسانس نقل گردیده است، سروانتس اجازه مى‌دهد علیه کسانى که مسئول چاپ‌هاى غیرمجاز هستند اقدام قانونى صورت گیرد.

«... متوجه شده‌ام که عده‌اى بدون اجازه من اثر فوق را چاپ کرده یا در این باره اقدام کرده‌اند... بگذارید آن‌ها بر اساس درخواست و تقاضاى من، و با توجه به گواهى شاهدان و مدارک مجازات و محکوم شوند. بگذارید براى آن‌ها بازداشت، زندان و تبعید درخواست شود و بگذارید افراد متهم پس از اداى سوگند، تسلیم هر نوع رسیدگى قضایى شوند.»

فهرست مطالب کتاب

رویدادهای مهم در تاریخ رنسانس
پیشگفتار: عصر جدید
1: انسانگرایان و فرهنگ
2: بازرگانان و تجارت
3: فرمانروایان و کاشفان
4: نقاشى و پیکرتراشى
5: شعر، داستان و نمایشنامه
6: علوم و طب
پسگفتار: پیدایش جهان امروزى
یادداشت‌ها
منابع بیش‌تر براى مطالعه
آثار مورد استفاده