کتاب آوارگان (تجربه ی پناهندگی به روایت نویسندگان مهاجر)

درباره‌ی کتاب آوارگان

امروزه جهان با بحران عظیم پناهندگان روبه‌روست. 68.5 میلیون نفر به واسطه‌ی آزار و تعارض از میانمار تا سودان جنوبی و سوریه فرار کرده‌اند. این آمار بدتر از مهاجرت یهودیان و دیگر اروپایی‌ها در دوران جنگ جهانی دوم است. بااین‌حال، ایالات متحده، بریتانیا و سایر کشورهایی که توان استقبال از پناهندگان را دارند، با سیاست‌های ضدمهاجرت و ترس، درِ پذیرش را می‌بندند و به نظر می‌رسد با وجود سازمان‌های حمایتی، باز هم تجربه‌ی پناهندگان به‌درستی درک نمی‌شود. ویت تان نون (Viet Thanh Nguyen) که خود پناهنده است، در کتاب آوارگان (The Displaced: Refugee Writers on Refugee Lives) تجربه‌ی پناهندگانی از کشورهای مکزیک، بوسنی، ایران، افغانستان، اوکراین، مجارستان، شیلی و اتیوپی را گرد آورده تا صدای این افراد بیشتر شنیده شود.

سال‌های دور از خانه در کتاب آوارگان نشر بیدگل

ویت تان نون که برای کتاب هم‌درد (The Sympathizer) جایزه‌ی پولیتزر برده است، در آثار خود به مسائلی از قبیل مهاجرت و امور پناهندگان می‌پردازد و جویس کارول اوتس، نویسنده‌ی آمریکایی، او را یکی از بزرگ‌ترین گزارشگران آوارگی خوانده است. ویت تان نون در کتاب آوارگان، لحظاتی از عدم قطعیت، تاب‌آوری در برابر آسیب و بازنگری هویت را آشکار می‌کند و تصویری جذاب از معنای اجبار به ترک خانه و یافتن جایگاهی برای پناه گرفتن ارائه می‌دهد.

کتاب آوارگان، با جمع‌آوری روایت‌هایی بسیار متفاوت و درعین‌حال مشترک، تصویری زنده از وضعیت پناهندگی امروز ارائه می‌کند. از ایران و افغانستان تا شیلی و اوکراین، هر داستان نشان می‌دهد که خانه چه‌قدر می‌تواند به یک موقعیت موقت بدل شود؛ چگونه هویت، تعلق و انسانیت تحت فشار جابه‌جایی‌ها دچار دگرگونی می‌شوند و پناهنده بودن نه فقط یک برچسب قانونی، بلکه تجربه‌ای عمیق از قطع ریشه، چالش عادی‌شدن و تلاش برای دیده‌شدن است. این کتاب، بیش از آنکه به آمار یا سیاست بپردازد، صدای فردی را منعکس می‌کند.

در مجموع قصه‌های کتاب آوارگان به ما کمک می‌کنند تا تجربه‌ی پناهندگی را نه فقط از زاویه آمار یا سلامت عمومی، بلکه از دل زندگی روزمره‌ی انسان‌ها درک کنیم. لحظه‌هایی از نااطمینانی، مقاومت، بازنگری هویت و جست‌وجو برای مکانی به‌عنوان «خانه». کتاب آوارگان نشر بیدگل با ترجمه‌ی شکوفه میبدی تلاشی است برای شنیدنِ صداهای بی‌صدا شده و دعوتی است روشن برای همدلی و درکِ بیشتر در جهانی که انسان‌ها مجبور می‌شوند خانه و ریشه‌ی خود را ترک کنند و مرزها هر روز معنای خود را از دست می‌دهند.

کتاب آوارگان برای شما مناسب است اگر

• به داستان‌هایی از زندگی واقعی انسان‌ها علاقه‌مندید و می‌خواهید پشت روایت‌های خبری پناهندگی را ببینید.
• دانشجوی رشته‌های مردم‌شناسی، جامعه‌شناسی یا فعال حقوق بشر هستید و در حوزه‌ی مهاجرت و پناهندگی مطالعه می‌کنید.
• می‌خواهید با تجربه‌ی زیسته‌ی پناهندگان از سرزمین‌های مختلف بیشتر آشنا شوید.

• در بخشی از کتاب آوارگان می‌خوانیم

  لازم نبود کسی بهم بگوید مردی که روی مبل مادربزرگم نشسته کیست. با عکسش بزرگ شده بودم، همان عکسی که روی دیوار خانه‌مان آویزان بود. حالا هم چاق شده بود و هم عینکی. و برخلاف عکس سیاه‌و‌سفیدش، رنگ‌و‌رویی داشت و پوستش مثل خاک باران‌خورده بود.

  باید می‌ایستادم جلوی این غریبۀ تمیز و مرتب که انگار خورد و خوراکش هم خوب بود، آن‌هم در وضعیتی که خودم یک پیراهن کهنه و پاره تنم کرده بودم، سرم پر بود از شپش و شکمم هم به‌خاطر انگل ورم کرده بود. به پاهای خاکی و کثیفم نگاه کردم، زیر ناخن‌های پایم کبره بسته بود. صندل پاره‌ام را با سیم سرهم نگه داشته بودم. عمه‌ام همان‌طور که تقریباً داشت هلم می‌داد سمتش، گفت: «برو به پدرت سلام کن.» فقط دلم می‌خواست از آن جا فرار کنم.

  او هشت سال قبل از آن، وقتی دو سالم بود، از پیشمان رفته بود. حالا بعد از این‌همه سال برگشته بود و بچه‌هایش (من و خواهر و برادر بزرگتر از خودم) را درست در همان وضعیتی می‌دید که ترکشان کرده بود: گرسنه، فقیر و آسیب‌پذیر.

  فقط چند لحظه بغلم کرد، آن‌هم با کلی تردید و دودلی، و فهمیدم که ما هم برایش غریبه‌ایم.

  این غریبه از همۀ آشناهایش پول قرض گرفته بود و یک قاچاقچی هم اجیر کرده بود که من و خواهر و برادرم را ببرد آمریکا پیش خودش، همان‌جایی که قرار بود باهم زندگی تازه‌ای را شروع کنیم. به همین خاطر، فقط نه سال و نیمم بود که دیدم رسیده‌ام لب مرز آمریکا و وقتی بدون جواز از مرز رد شدم تبدیل شدم به مهاجری «غیرقانونی» تا بالاخره بتوانم خانواده‌ای داشته باشم.

•